Nakit Analizi Algoritması

Bu sayfada, Nakit Analizi'nin nasıl hesaplandığını ve puanlama sisteminin nasıl çalıştığını detaylı olarak açıklıyoruz.

1. Toplam Nakit Pozisyonu Nasıl Hesaplanır?

Toplam Nakit Pozisyonu:

Toplam Nakit Pozisyonu = Nakit ve Nakit Benzerleri + Kısa Vadeli Finansal Yatırımlar

Açıklama: Toplam nakit pozisyonu, şirketin kısa vadede kullanabileceği likit varlıkların toplamını gösterir. Yüksek nakit pozisyonu, şirketin finansal esnekliğini ve borç ödeme kapasitesini artırır.

2. Puanlama Sistemi

Puanlama Kriterleri:

A. Net Alacaklı Pozisyonu (Net Borç Negatif)

Koşul: Net borç negatif ve toplam nakit pozisyonu pozitif

Puan: +10 puan

Açıklama: Şirketin nakit ve finansal yatırımları, toplam borçlarından fazladır. Bu durum güçlü bir finansal yapıyı gösterir.

Örnek:

Finansal Borçlar: 125 milyon TL

Nakit + Finansal Yatırımlar: 357 milyon TL

Net Borç: -232 milyon TL (negatif)

→ Kasadaki para fazla → +10 puan

B. Düşük Nakit Pozisyonu

Koşul: Toplam nakit pozisyonu 10 milyon TL'den az

Puan: -20 puan

Açıklama: Şirketin kasasında çok az para var. Bu durum likidite riskini artırır ve kısa vadeli yükümlülükleri karşılamada zorluk çıkarabilir.

Örnek:

Toplam Nakit Pozisyonu: 8 milyon TL

→ 10 milyon TL'den az → -20 puan

C. Yüksek Net Borç + Düşük Nakit Kombinasyonu

Koşul: Net borç 100 milyon TL'nin üzerinde VE toplam nakit pozisyonu 20 milyon TL'nin altında

Puan: -20 puan

Açıklama: Şirketin yüksek borcu var ama kasada çok az para var. Bu durum ciddi bir finansal risk oluşturur.

Örnek:

Net Borç: 150 milyon TL (pozitif - borçlu)

Toplam Nakit Pozisyonu: 15 milyon TL

→ Yüksek borç + düşük nakit → -20 puan

D. Nakit/Net Borç Oranı (Net Borç Pozitifse)

Not: Bu kriter sadece net borç pozitif (borçlu) olan şirketler için geçerlidir.

Nakit Pozisyonu / Net Borç Oranı	Puan	Açıklama
%40'ından fazla	+10 puan	Nakit pozisyonu net borcun önemli bir kısmını karşılıyor
%20 - %40 arası	+5 puan	Nakit pozisyonu net borcun makul bir kısmını karşılıyor
%10 - %20 arası	0 puan	Nakit pozisyonu orta seviyede
%10'dan az	-5 puan	Nakit pozisyonu net borcun çok küçük bir kısmını karşılıyor

Örnek:

Senaryo 1: Net Borç = 200M TL, Nakit Pozisyonu = 100M TL

→ Oran = (100 / 200) × 100 = %50

→ %40'dan fazla → +10 puan

Senaryo 2: Net Borç = 300M TL, Nakit Pozisyonu = 20M TL

→ Oran = (20 / 300) × 100 = %6,7

→ %10'dan az → -5 puan

3. Toplam Puan Nasıl Hesaplanır?

Toplam puan, yukarıdaki tüm kriterlerin puanlarının toplamıdır. Birden fazla kriter aynı anda geçerli olabilir.

Kapsamlı Örnek:

Şirket Verileri:

Net Borç: -50M TL (negatif - net alacaklı)
Toplam Nakit Pozisyonu: 200M TL

Puanlama:

Kriter A: Net alacaklı → +10 puan
Kriter B: Nakit pozisyonu 10M'dan fazla → kontrol edilmez
Kriter C: Net borç negatif → kontrol edilmez
Kriter D: Net borç negatif → kontrol edilmez

Toplam Puan: +10 puan

Önemli Not: Bir kriterin koşulu sağlanmazsa o kriter için puan verilmez. Örneğin, net borç negatifse (net alacaklı), Kriter C ve D kontrol edilmez.

4. Sonuçları Yorumlama

Toplam Puan	Durum	Anlamı
+10 ve üzeri	Mükemmel	Güçlü nakit pozisyonu, düşük finansal risk
0 ile +10 arası	İyi	Yeterli nakit pozisyonu, makul risk seviyesi
-10 ile 0 arası	Normal	Orta seviye nakit pozisyonu, takip edilmeli
-20 ile -10 arası	Dikkat	Zayıf nakit pozisyonu, risk yüksek
-20 ve altı	Olumsuz	Çok düşük nakit pozisyonu, ciddi likidite riski

Not: Nakit Analizi, firmanın finansal sağlığını değerlendirmek için kullanılan birçok göstergeden sadece biridir. Yatırım kararı vermeden önce diğer finansal rasyolar, sektör ortalamaları ve firma performansı da göz önünde bulundurulmalıdır.