Net Borç Analizi Algoritması

Bu sayfada, Net Borç Analizi'nin nasıl hesaplandığını ve puanlama sisteminin nasıl çalıştığını detaylı olarak açıklıyoruz.

1. Net Borç Nasıl Hesaplanır?
Finansal Borçlar Hesaplaması:

Finansal Borçlar = Kısa Vadeli Borçlanmalar + Uzun Vadeli Borçlanmaların KV Kısımları + Uzun Vadeli Borçlanmalar

Net Borç Hesaplaması:

Net Borç = Finansal Borçlar - (Nakit ve Nakit Benzerleri + Kısa Vadeli Finansal Yatırımlar)

Net Borç/Varlık Oranı:

Net Borç/Varlık Oranı (%) = (Net Borç / Toplam Varlıklar) × 100

Önemli: Net borç negatif ise firma "net alacaklı" konumundadır (nakit ve yatırımları borçlarından fazladır).
2. Puanlama Sistemi
Puanlama Kriterleri:
Önemli: Puanlama, enflasyona göre düzeltilmiş net borç değişimine göre yapılır. Önceki dönem net borcu, çeyreklik enflasyon oranı ile güncellenerek karşılaştırma yapılır.
A. Net Borç/Varlık Oranı %3 Altındaysa (Her İki Dönemde)

Hem önceki hem mevcut dönemde net borç/varlık oranı %3'ün altındaysa (mutlak değer olarak), firma zaten çok düşük borç seviyesindedir.

Sonuç: Puanlama yapılmaz, 0 puan (Nötr)
Örnek:

Senaryo: Net Borç/Varlık oranı önceki dönemde %2, mevcut dönemde %1.5

→ Her ikisi de %3 altında → 0 puan (Düşük borç seviyesi korunuyor)

B. Enflasyonlu Net Borç Değişimine Göre Puanlama

Net borç/varlık oranı %3'ün üzerindeyse (en az bir dönemde), enflasyonlu net borç değişimi analiz edilir:

Enflasyonlu Net Borç Değişimi Puan Açıklama
%50 veya daha fazla azalma +10 puan Çok güçlü iyileşme
%25 - %50 arası azalma +5 puan İyi iyileşme
%25'ten az değişim 0 puan Normal sınırlar içinde
%25 - %50 arası artış -5 puan Borç artışı
%50 veya daha fazla artış -10 puan Ciddi borç artışı
Örnek:

Senaryo 1: Önceki net borç: 10 milyar TL, Enflasyon: %31 yıllık (%6.98 çeyreklik)

Enflasyonlu önceki: 10 × 1.0698 = 10.698 milyar TL

Güncel net borç: 8 milyar TL

Değişim: (8 - 10.698) / 10.698 = %-25.22

→ %25-%50 arası azalma → +5 puan


Senaryo 2: Önceki net borç: 5 milyar TL → Enflasyonlu: 5.35 milyar TL

Güncel net borç: 8 milyar TL

Değişim: (8 - 5.35) / 5.35 = %+49.5

→ %25-%50 arası artış → -5 puan

3. Sonuçları Yorumlama
Toplam Puan Durum Anlamı
+10 ve üzeri Mükemmel Borç yapısı güçlü bir şekilde iyileşmiş
+5 ile +10 arası İyi Borç yapısında olumlu gelişme var
-5 ile +5 arası Normal Borç yapısı stabil, önemli değişim yok
-10 ile -5 arası Dikkat Borç artışı gözlemleniyor, takip edilmeli
-10 ve altı Olumsuz Ciddi borç artışı, risk yüksek
Not: Net Borç Analizi, firmanın finansal sağlığını değerlendirmek için kullanılan birçok göstergeden sadece biridir. Yatırım kararı vermeden önce diğer finansal rasyolar, sektör ortalamaları ve firma performansı da göz önünde bulundurulmalıdır.